De Europese Natuurherstelverordening (NHV) is sinds 2024 van kracht en stelt wettelijke eisen aan gemeenten richting 2030. Het actief herstellen van natuur en biodiversiteit is inmiddels een wettelijke opdracht en geen vrijblijvende ambitie meer.
Waar groen, biodiversiteit en een gezonde leefomgeving vaak al in beleid en coalitieplannen staan, vraagt deze verordening om een concrete vertaling naar keuzes in omgevingsvisie, omgevingsplan, gebiedsontwikkeling, beheer en monitoring.
NATUURHERSTELVERORDENING
Voor gemeenten
Wat verplicht de Natuurherstelverordening van gemeenten?
Vooral artikel 8 over stedelijke ecosystemen is relevant: tot 2030 mogen stedelijke groene ruimte en boomkroonbedekking niet afnemen ten opzichte van 2024. Vanaf 2031 moet juist een stijgende lijn worden ingezet. Voor gemeenten betekent dit dat natuurherstel niet alleen een ecologische opgave is, maar ook een vraagstuk voor ruimtelijke ontwikkelingen, bestuurlijke besluitvorming, data, monitoring en groenblauwe ambities. Het is dus belangrijk om de nulstand vast te leggen, zodat je weet waar je nú staat, groenverlies te voorkomen en biodiversiteitsdoelen te koppelen aan ontwikkel- en beheerplannen. Lees meer over wat artikel 8 van de NHV nu betekent voor gemeenten.
Werken aan natuurherstel en voldoen aan de wettelijke eisen van de Natuurherstelverordening is tegelijkertijd een kans onze leefomgeving groener, gezonder en toekomstbestendiger te maken. Lees meer over de Europese Natuurherstelverordening op onze uitgebreide themapagina, met verdiepende informatie, downloads en links naar artikelen.
Van groenbeleid naar groenbeheer: maak natuurherstel uitvoerbaar
De vraag is niet alleen wát de Natuurherstelverordening gemeenten verplicht, maar vooral hóe je deze verplichting werkbaar maakt in lokaal beleid en uitvoering. We schreven daarom een beleidsnotitie voor gemeenten, bedoeld voor iedereen die de komende jaren een rol speelt in het vormgeven van lokaal beleid. Van groenbeheerders tot beleidsmakers bij gemeenten.
Waarom gemeenten nú actie moeten nemen richting 2030
Gemeenten moeten nu al weten wat hun nulstand is, welke gebieden binnen het stedelijk ecosysteem vallen, waar groenverlies dreigt en hoe voortgang bestuurlijk wordt verantwoord. Afwachten tot alle nationale kaders definitief zijn, is risicovol. Het bepalen van data, afbakening, eigenaarschap en maatregelen kost tijd, terwijl keuzes die vandaag worden gemaakt in woningbouw, herinrichting, mobiliteit en beheer direct invloed hebben op de opgave richting 2030. Lees hier het Ontwerp-Natuurplan van de overheid.
BELEIDSNOTITIES NHV
Downloads over de Natuurherstelverordening voor gemeenten
Download de beleidsnotitie Natuurherstel als kansrijk startpunt
Vul je gegevens in
Beleidsnotitie Natuurherstel als kansrijk startpunt
September 2026
In deze notitie bundelen we onze ervaring op het gebied van groenbeleid en groenbeheer. Natuurherstel is niet alleen een verplichting, maar ook een kans om het verschil te maken. We beschrijven hoe natuurherstel bijdraagt aan het oplossen van domeinoverstijgende vraagstukken als klimaatadaptatie, gezondheid, welzijn en economische vitaliteit. Voor iedereen die de komende jaren een rol speelt in het vormgeven van lokaal beleid – wethouders, raadsleden, beleidsadviseurs en ambtelijke teams.
Download de beleidsnotitie Natuurherstel begint in de gemeente
Vul je gegevens in
Beleidsnotitie Natuurherstel begint in de gemeente
November 2026
Onze tweede beleidsnotitie geeft richting aan de gemeentelijke invulling van de opdracht vanuit de Europese Natuurherstelverordening. De Europese regels vragen om een nationale uitwerking; deze detaillering wordt momenteel uitgewerkt in het Natuurplan. Juist in die tussenperiode is bestuurlijke scherpte nodig. Gemeenten hoeven niet te doen alsof alle verantwoordelijkheden al definitief zijn verdeeld, maar kunnen wél hun eigen positie kennen en bestaande instrumenten beter benutten.
KLAAR VOOR MEER ACTIE?
Krijg met onze Impact Assessment grip op de natuurherstelopgave in jouw gemeente
Heb je de beleidsnotitie al gedownload en wil je direct nog meer de diepte in en concreet maken wat de Natuurherstelverordening specifiek voor jóuw gemeente betekent? Met een Impact Assessment maken we die opgave inzichtelijk en vertalen we deze naar heldere keuzes voor beleid en uitvoering. Je ontdekt waar je gemeente nu staat met betrekking tot de eisen die voortvloeien uit de NHV en welke kansen en risico’s er zijn richting 2030. Je krijgt een stevig fundament in handen, inclusief routekaart zodat je weet welke stappen je kunt gaan zetten. Meerdere gemeenten hebben al een Impact Assessment aangevraagd en gebruiken het om de natuurherstelopgave concreet te maken en op de politieke agenda te krijgen. Lees er meer over via de button hieronder:
Kennismaken?
Benieuwd hoe je duurzaam groen kunt ontwikkelen of hoe natuurontwikkeling er in de praktijk uitziet?
We denken graag mee, geven ecologisch advies en nemen (veel) werk uit handen.